Czy kontakt z ludźmi jest stresorem dla delfinów?

Istotnym z punktu widzenia zachowań delfinów butlonosych (a tym samym z punktu widzenia bezpieczeństwa osób z nimi pływających) jest pytanie, czy sama obecność ludzi w ich pobliżu jest dla nich czynnikiem stresującym i czy, mając wybór, starają się tej obecności unikać.
Badania prowadzone od III 1994 do III 1995 roku w nowozelandzkiej Bay of Island monitorowały programy pływania z dzikimi delfinami i wpływ pływaków oraz łodzi wycieczkowych na zachowania dwóch gatunków delfinów: zwyczajnego (Delphinus delphis) oraz butlonosa (Tursiops truncatus). Reakcje delfinów na pojawienie się ludzi w wodzie w ich pobliżu podzielono na trzy kategorie: pozostanie w odległości do 5 m od pływaków, aktywne unikanie kontaktu oraz postawa neutralna – brak wyraźnej reakcji na pojawienie się ludzi. W 48% spotkań butlonosy pozostawały w pobliżu ludzi, w 30% przypadków brakowało widocznej reakcji zaś jedynie w 22% unikały aktywnie bliskiego spotkania z ludźmi w wodzie. W przeciwieństwie do delfinów zwyczajnych, gdzie wyniki kształtowały się – odpowiednio: 24%, 38% i 38%, delfiny butlonose nie przejawiały większych objawów stresu w odpowiedzi na pojawienie się ludzi (Baker, 1997).

W niewoli, ze względu na ograniczoną przestrzeń i brak możliwości sprawowania kontroli nad sytuacją, delfiny mogą jednak odbierać interakcje z ludźmi w inny sposób.
W 2003 r. przeprowadzono badania nad zachowaniem butlonosów w stosunku do dorosłych i dzieci w czasie programów pływania z delfinami i sesji terapeutycznych w dwóch różnych obiektach: „Dolphin Plus” w Floryda Keys i na „Delfinie Rafie” w Ejlacie w Izraelu. W przypadku obiektu „Dolphin Plus”, gdzie basen dla delfinów ma 600 m kw. zachowanie delfinów w obecności pływaków (zmiany kierunku ruchu, zwiększanie dystansu od ludzi, wycofywanie się na większą głębokość, gdy zbliżali się ludzie, większa częstotliwość oddechów) wskazują na to, że obecność uczestników pływania z delfinami jest czynnikiem stresującym. Warto dodać, że pojawienie się w wodzie dzieci miało znacznie mniejszy wpływ na zmianę zachowania rezydujących w zbiorniku zwierząt.

W „Delfiniej Rafie”, gdzie obszar zamieszkały przez delfiny jest wydzieloną naturalną zatoczką i liczy 14 000 m kw., delfiny nie unikały kontaktu z ludźmi, nawet z dorosłymi i nie okazywały objawów stresu w obecności ludzi. Jedna z przyjętych hipotez wyjaśniających takie nastawienie zwierząt do pływaków w „Delfinie Rafie” stwierdza, że decydujące znaczenie ma tu wielkość obszaru dostępnego dla delfinów, które nie są skazane na kontakt ludźmi, mają w każdej chwili możliwość odpłynięcia i schronienia się w oddalonej części zatoki i przez to odczuwają znacznie niższy poziom stresu (Brensing, Linke, 2003). Mają tu istotną dla dobrostanu możliwość sprawowania kontroli nad sytuacją. Jednak tak duża przestrzeń oraz dostęp do refugium, gdzie nikt nie nęka zwierząt swą obecnością, jest zjawiskiem niezwykle rzadkim w miejscach, gdzie prowadzi się zajęcia z delfinami.

Brak komentarzy

Dodaj komentarz